جوشکاری لوله گاز چگونه است؟ روش انجام جوشکاری لوله گاز
![جوشکاری با گاز](https://manasooleh.ir/wp-content/uploads/2023/06/2121231321-1.jpg)
ایران بعد از روسیه دومین کشور از نظر داشتن منابع گازی است. انتقال این گاز ها توسط لوله کشی صورت می گیرد. لوله کشی می تواند در داخل یک ساختمان باشد یا در داخل دریا صورت گیرد. اما موضوعی که مهم است نحوه اتصال لوله گازها است. فکر می کنید این لوله گاز ها چه طور به هم وصل می شوند؟ اگر جوابتان جوشکاری است؛ درست گفته اید. جوشکاری لوله گاز یکی از شغل های پر درآمد است که نیاز به مهارت و تجهیزات مخصوصی دارد. اگر شما هم مشتاق آشنایی با دنیای جوشکاری لوله گاز هستید تا انتهای این مقاله همراه ما باشید.
برای انجام جوشکاری باید به موارد زیادی توجه کرد. از جمله ضخامت لوله ها، میزان فشار گاز که قرار است از داخل لوله ها عبور کند و مکانی که باید لوله کشی صورت گیرد؛ زیردریا، زیر زمین و…. .
برای لوله کشی گاز عمدتاً از انواع جوشکاری قوسی استفاده می شود؛ زیرا تنوع این نوع جوشکاری بالا است. تنوع بالا در جوشکاری قوسی موجب تنوع در سرعت و استقامت می شود. در ادامه به مدل های جوشکاری قوسی که برای اتصال لوله های گاز استفاده می شود؛ اشاره می کنیم.
جوشکاری قوسی زیر پودری
در ابتدا یک لایه از پودر فلاکس در سطح قطعه کار قرار می گیرد. بعد از آن نوک الکترود داخل پودر مواد معدنی ویژه گذاشته می شود و یک قوس که در امتداد مسیر جوشکاری است؛ زیر این پودر تشکیل می شود. جوشکاری قوسی زیرپودری به سه روش خودکار، نیمه خودکار و دستی انجام می شود و جنس سیم جوش ها از فولاد زنگ نزن با روکش مس است.
جوشکاری قوسی با الکترود تنگستن و حفاظت با گاز خنثی
نام دیگر این جوشکاری تیگ یا آرگون است. در این مدل جوش قوسی از الکترود تنگستن استفاده می شود و یک قوس بین فلز پایه و الکترود تنگستن به وجود می آید. فلز پایه ذوب می شود و از یک گاز محافظ برای جلوگیری از اکسیداسیون استفاده می شود.
جوشکاری قوسی با الکترود فلزی و تحت پوشش گاز محافظ
نام دیگر این جوشکاری GMAW می باشد. نوعی فرآیند جوشکاری قوسی با سیم جوش پیوسته است. در این نوع جوشکاری از الکترود بدون پوشش استفاده می شود بسیاری نیز این جوشکاری را با نام جوشکاری MIG_ MAG می شناسند.
در جوشکاری میگ از گاز بی اثر برای آلومینیوم و فلزات استفاده می شود و گاز آن ها آرگون و هلیوم است. جوشکاری مگ نیز گاز فعال است و برای فولاد کاربرد دارد و گاز مورد استفاده آرگون کربن دی کسید و اکسیژن است.
جوشکاری قوس با الکترود روکش دار
یکی از متدوال ترین روش های جوشکاری است و برای ایجاد قوس الکترود و فلز پایه با هم تماس پیدا می کنند. نام دیگر آن smaw است. الکترود مورد استفاده در این نوع جوشکاری از دو بخش هسته و روکش تشکیل شده است.
الکترود ها در دسته پرکننده سریع و الکترود انجمادی سریع و الکترود میانی تقسیم می شوند و با ایجاد یک حوضچه مذاب اتصال برقرار می شود.
به طور مثال الکترودها به دسته الکترود های پرکننده سریع، الکترودهای انجماد سریع و الکترود های میانی که حالتی میان الکترود پرکننده و انجماد سریع است تقسیم بندی می شوند. این الکترودها به عنوان یک ماده پر کننده شناخته می شوند و در موقع برقراری قوس الکتریکی باعث ذوب شدن فلز مبنا و الکترود اتصال برقرار می شود.
عوامل موثر بر کیفیت جوش لوله گاز
بعد از اینکه نوع جوشکاری خود را انتخاب کردید باید به نکات زیر توجه کنید تا یک جوش با کیفیت داشته باشید.
ابتدا لبه های جوش را آماده و سطح را یک دست کنید بعد از آن لوله را در فاصله ی مناسبی از هم قرار دهید. برای آنکه جوشکاری درست انجام شود باید لبه های دو لوله را ثابت کنید و بسته به قطر لوله، خال های جوش بزنید.
در ادامه با توجه به نوع لوله ها و سایز آن ها باید به جنس الکترود توجه کنید و جریان، جهت جوشکاری، سرعت جوشکاری را تنظیم کنید.
انواع الکترود جوشکاری لوله گاز
برای آشنایی با جوشکاری لوله گاز باید بدانید بهترین الکترود برای جوشکاری کدام است و چه خصوصیاتی باید داشته باشد؟
یک الکترود همه کاره وجود دارد که می توانید آن را برای جوشکاری های مختلف لوله گاز استفاده کنید. الکترود مدل ۶۰۱۳ سایز های متفاوتی دارد و می توان برای انواع جوشکاری از آن استفاده کرد.
از سایر الکترود های قابل استفاده برای جوشکاری لوله گاز انواع زیر است:
الکترود پرکن سریع
این الکترود از نوع الکترود های روپوش دار ضخیم و پودر آهنی است و برای جوشکاری های گوشه ای یا شیار های عمیق مورد استفاده قرار می گیرد. این الکترود بیشتر برای جوشکاری سریع در حالت تخت مورد استفاده قرار می گیرد و پاک کردن سرباره آن آسان است.
الکترود پی گیری سریع
این نوع الکترود یک الکترود پرکن زودگیر معروف است و دو خاصیت پرکن سریع و شکل گیری سریع دارد و برای جوشکاری های نازک فلزی و یا جوش های لب روی لب مورد استفاده قرار می گیرند.
از آن جایی که در این نوع الکترود فلز اضافی کمی لازم است یکی از اقتصادی ترین راه ها جوشکاری است. این الکترود قوس قوی و نفوذ متوسطی دارد و مهارت جوشکار باید به گونه ای باشد که چاله در زمان جوشکاری سریع ایجاد شود.
الکترود پی گیر سریع را می توان با جریان متناوب مورد استفاده قرار داد و برای کار تعمیر و مصارف عمومی بیشتر مورد استفاده قرار می گیرند.
بیشتر بخوانید: جوشکاری ورق گالوانیزه
الکترود سریع انجماد
این الکترود ها جوشی تولید می کنند که به سرعت منجمد و شکل می گیرند و زمانی که قصد جوشکاری در حالت عمودی یا سقفی را دارید برای لوله گاز مورد اهمیت قرار می گیرد و از ریزش فلز بر روی شما جلوگیری می شود این نوع الکترودها قوس قوی و نفوذ عمیقی دارند و به الکترود قطبیت معکوس هم معروف هستند و می توان از آن ها برای جوشکاری مخزن تحت فشار استفاده کرد
الکترود مرکب
زمانی که الکترودی خصوصیات پرکن سریع و شکل گیری سریع را با هم دارد به آن الکترود جوشکاری مرکب گفته می شود.
الکترود EXX14 به اندازه الکترود پرکنی سریع نیست و به اندازه الکترود انجماد سریع هم نیست یک حد وسط است و ترکیبی از این دو می باشد.
الکترود کم هیدروژن
رو پوش این الکترود ها کم هیدوژن یا عملا بی هیدوژن است. این نوع الکترود ها جوش های بدون ترک ریز و زیر مهره ای تولید می کنند و بسیار نرم هستند. در جوشکاری فولاد تخلل ایجاد می کنند و اما از نظر پرتو نگاری کیفیت مطلوبی دارند.
الکترود پودر آهنی
پودر آهن روپوش به بسیاری از الکترود ها اضافه می شود. پودر آهن در حرارت شدید قوس تبدیل به مذاب شده و به فلز جوش می توان آن را اضافه کرد. وقتی پودر آهن بیش از ۳۰ درصد به روپوش اضافه می شود سرعت جوشکاری افزایش می یابد و سرباره را به راحتی می توان پاک کرد و ظاهر جوش خیلی صاف است.
به طور کلی برای انتخاب الکترود باید به موارد زیر دقت کنید:
مسلما جوشکاری لوله گاز را یک جوشکار ماهر انجام می دهد که سابقه و تجربه ی بالایی دارد و با خصوصیات فیزیکی و شیمیایی و کاری الکترود وچگونگی استفاده از آن ها آشنا است. اما توصیه می شود حتما موارد زیر را چک کنید.
- نوع اتصال و حالت جوشکاری
- نوع جریان جوشکاری
- خواص فلز مبنا
- ضخامت فلز مبنا
- عمق مطلوب برای نفوذ جوش
- میزان انتظاری که از کیفیت و تمیزی سطح جوش دارید
- مقاومت کششی مقاومت نرمی ، مقاومت ضربه ای که برای جوش نیاز دارید
- چگونگی پاک کردن سرباره
دستگاه جوش مناسب جوشکاری لوله گاز
برای اینکه بخواهید جوشکاری لوله گاز داشه باشید باید روش و نوع الکترود خود را انتخاب کنید و بعد از آن با توجه به آنچه که انتخاب کرده اید دستگاه جوش مناسب خود را تهیه کنید.
خرید یک دستگاه جوش بعد از مهارت شما دومین عاملی است که بر روی کیفیت خروجی کار شما تاثیر می گذارد. پس حتما با دقت این کار را انجام دهید.